AlterIAS logo
Nieuwe EU-lijst invasieve planten
PDF Afdrukken

April 2016 - De Europese verordening invasieve exoten

 

De Europese verordening is van kracht vanaf 1 januari 2015. De verordening focust op de drietrapsaanpak en heeft tot doel de negatieve impact van invasieve exoten binnen Europa zoveel mogelijk te beperken.

Wat was de aanleiding?

Steeds meer invasieve uitheemse soorten komen Europa binnen via internationale handel en transport. De klimaatverandering kan de toestand bijkomend verergeren doordat verschillende soorten beter kunnen overleven in de wijzigende omgevingscondities.

Invasieve exoten houden geen rekening met landsgrenzen. Bovendien is er momenteel een sterk verschil in beleid gevoerd door de verschillende lidstaten van de Europese Unie waardoor maatregelen vaak te gefragmenteerd zijn om tot effectieve resultaten te leiden. Zo heeft het weinig zin dat het ene land een doorgedreven bestrijding van een bepaalde invasieve soort doorvoert, als de buurlanden dit niet doen. Om tot een meer uniforme en effectieve aanpak te komen, werd daarom de Europese verordening opgesteld.

Wat zal er veranderen?

Begin 2016 wordt de eerste lijst van voor de Europese Unie zorgwekkende invasieve soorten vastgesteld. Deze lijst wordt regelmatig aangevuld met bijkomende soorten. Voor deze soorten gelden een aantal maatregelen:

$1·         Er geldt een totaalverbod op bezit, handel, transport, teelt en vrijstelling van deze soorten in de vrije natuur. Soorten die omwille van commerciële doeleinden gebruikt worden, kunnen tot twee jaar na de opname van de soort op de lijst gehouden worden in gesloten omgeving. Voor meer gedetailleerde informatie wordt verwezen naar 'de wettekst' .

$1·         Lidstaten moeten een monitoringsysteem opstellen om de aanwezigheid van deze soorten zo snel mogelijk op te sporen, zowel indien deze opzettelijk als accidenteel in het land terecht komen. Hierbij wordt de hulp van het brede publiek ingeroepen om waarnemingen te melden.

$1·         Indien een soort van de lijst wordt waargenomen, dient deze zo snel mogelijk bestreden te worden om zo negatieve impact te vermijden. Deze bestrijding is een gedeelde verantwoordelijkheid van (lokale) overheden en terreineigenaars.

$1·         Voor die soorten op de lijst die al wijd verspreid zijn, dienen de lidstaten maatregelen te nemen om deze soorten zoveel mogelijk onder controle te houden. Ook dit is een gedeelde verantwoordelijkheid tussen overheden en terreineigenaars.

Welke soorten staan op de lijst?

Soorten worden op de Europese lijst opgenomen indien ze een aantoonbare negatieve impact op de inheemse Europese biodiversiteit hebben én de maatregelen zoals voorzien door de Verordening deze impact kunnen beperken. Een aantal van deze soorten komen momenteel niet in Vlaanderen voor, het is echter belangrijk ook voor deze soorten waakzaam te zijn zodat er snel kan opgetreden worden indien ze alsnog zouden opduiken.
Voor de plantensoorten op deze lijst wordt verwezen naar de Ecopedia pagina over invasieve uitheemse planten.

Bemerk dat de wettelijke status van deze planten door de Europese verordening vastligt. Deze Europese lijst heft dus de eventuele status van deze planten op de consensus of communicatielijst op.

Welke soorten worden bijkomend onderzocht om opgenomen te worden op de Europese lijst?

Nieuwe soorten ter opname op de Europese lijst worden door de Europese Commissie of door de lidstaten zelf aangebracht. Een soort kan pas voor opname beschouwd worden indien een wetenschappelijk correcte risico analyse werd uitgevoerd die aan bepaalde minimumvoorwaarden voldoet. Deze minimumvoorwaarden worden door zowel de Europese Commissie als een wetenschappelijk forum (Scientific Forum) gecontroleerd.

Via het informatieplatform van de Commissie, kan je nagaan welke soorten momenteel ter beoordeling door het wetenschappelijk forum voorliggen en dus mogelijks aan de Europese lijst zullen toegevoegd worden (mits goedkeuring van het Europees Comité).

Indien voor een soort een correcte risico analyse werd opgesteld, wordt deze soort ter opname voorgelegd aan het Europees Comité, een werkgroep waarin alle lidstaten vertegenwoordigd zijn. Binnen deze werkgroep worden verschillende belangen afgewogen, wordt een ontwerplijst opgemaakt en wordt finaal gestemd voor of tegen opname van deze ontwerplijst van soorten op de officiële Europese lijst.

Voor meer informatie over de procedures wordt verwezen naar de website van de Europese Commissie.